24 Haziran seçimlerinde kadın milletvekili adayları

Eylem KAHRAMAN

24 Haziran günü yapılacak olan milletvekili seçiminde 3 bin 269 erkek, 937 kadın aday yarışacak.

Türkiye Büyük Millet Meclisi 27’nci Dönem milletvekili listesinde “Adalet ve Kalkınma Partisi” (AKP) 126, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) 137, Halkların Demokratik Partisi (HDP) 226, Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 69, “İyi” Parti 150, Saadet Partisi 79, Vatan Partisi 150 kadını milletvekili adayı olarak gösterdiğini açıkladı.

Listede en çok kadın adaya yer veren parti Halkların Demokratik Partisi olsa da, aday gösterilen kadın sayısı ne yazık ki çok az. Üstelik bu kadın adayların bir çoğunun meclise giremeyeceği çok açık. Çünkü HDP dışındaki diğer partilerin yer verdiği çok sayıdaki kadın aday ya seçilme ihtimali çok düşük olan bölgelerde aday gösterilmiş ya da listelerin en arka sıralarında yer bulabilmiş durumda. Kadın gözüyle bakıldığında bu şaşılacak bir durum olmasa da, başta kadınlar olmak üzere Türkiye’de yaşayan insanlar için  hem çok büyük bir şanssızlık hem de kadınlar açısından büyük bir haksızlık bu.

Listelerde aday gösterilen kadın adayların hangi bölgeden ve hangi sıradan aday gösterildiği seçilip seçilmeyecekleri açısından önemli bir rol oynuyor. AKP dört, CHP altı, HDP on dokuz, “İyi” Parti altı, MHP iki ve Vatan Partisi on üç ilde kadın milletvekili adaylarını birinci sıradan aday gösterdi. Saadet Partisi ise hiç bir kadın adayı listenin birinci sırasında aday göstermeye gerek duymadı. HDP hariç, büyük şehirlerde diğer bütün partilerin birinci sırasında erkek adaylar yer alıyor. AKP, CHP, MHP, “İyi” Parti ve Saadet Partisi İstanbul, İzmir ve Ankara’da birinci sırada erkek adaylarla seçime giderken HDP Ankara, İstanbul ve İzmir birinci bölgeden, Vatan Partisi ise Ankara birinci sıradan kadın adaylarla yarışıyor.

Siyasi partilere hakim olan erkek egemen zihniyet kendisi ve yıllardır işgal ettiği koltuk için büyük bir tehlike olarak gördüğü kadının temsiliyet yoluna barikatlar kurmuş, mayınlar döşemiş durumda. HDP dışındaki diğer partilerin hiç biri gösterdiği kadın adaylar konusunda samimi değil. Bu partilerin sadece laf olsun torba dolsun, kimsenin kalbi kırılmasın diye kadın aday gösterdiği gayet açık ve anlaşılır.

Kadınlar ne yazık ki toplumun her kesiminde hâlâ yok sayılmak isteniyor. Türkiye’de hiç bir alanda olmadığı gibi siyasi arenada da cinsiyet eşitliği yok. Şu anki mecliste kadın milletvekili sayısı oranının yüzde on beş olmasıyla övünen bir devlet yönetimi var. Oysaki şu anki meclisteki kadın sayısı sadece 74 ve yüzdelik oranı yüzde 15 bile değil, yüzde on dört buçuk! 16 yıldır iktidarda bulunan AKP’nin kurduğu kabinede ise sadece iki kadın bakan yer alabildi. Bunlar da  Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ile Çalışma Bakanlığı. Bakanlıkların isminde “aile” ve “çalışma” sözcükleri olmasa orada da yer bulamayabilirlerdi.

Partilerin karar alma mekanizmasını erkeklerin oluşturduğu Türkiye’de kadınları öncelikli tutan bir yaklaşım beklenemez elbette. Burada iş yine kadınlara düşüyor. Daha örgütlü bir mücadeleye ihtiyaç olduğu kesin. Her halktan ve inançtan kadınlar elele, omuz omuza vererek siyasi partilerdeki erkek egemenliğini kırabilir, parti tüzüklerinde ve seçim yasalarında kota sistemi uygulanması için mücadele edebilir ve aday listelerinin bir kadın, bir erkek şeklinde hazırlanmasını mümkün kılabilir.

Yazarın diğer yazıları