Bedava ulaşım Demokratik Modernite

DÜNYANIN SOKAKLARI
Metin YEĞİN

Kaldığımız yerden tartışmaya devam ederek; „Bedava toplu ulaşım… Demokratik Modernitenin bir pratikleşme alanıdır. Bir Ekolojik Demokrasi uygulamasıdır.“

Demokratik Modernite, yüksek yüksek tepelerde, üstüne methiyeler yazılan, bulutlar üzerinde süzülen, soyut bir karşı düşünce değil alternatif bir paradigmadır. Bunu zorunlu olarak ifade etmeye çalıştığımız görkemli kelimelerden sıyırırsak, mesela ‘Bedava Toplu Ulaşım’ Demokratik Modernitenin bir pratikleşme alanıdır.

Kapitalist modernite, bahsettiğimiz meselede, yani ulaşımda daha hızlı olanın daha güçlü olduğu ve her merhalesinin uygun bir fiyata piyasaya sunulduğu, hız ve iktidarın ensest bir ilişki içinde birbirinin üstüne devrilerek üstümüze koca heyula olarak çökmüşlüğüdür. Buna karşın, karşı hegemonya, mesela toplu ulaşım araçlarını artırarak, ulaşım ücretleri sınırlandırılarak, beyhude bir çözüme ulaşmak isterken, bir alter-hegemonya olarak Demokratik Modernite paradigması ise ‘Bedava Toplu Ulaşım’la kısmen, özgür ve eşit bir ulaşım aracı olarak bisiklet kullanımıyla tam olarak herkes için ulaşımın demokratikleşmesini savunur.

Demokratik Modernite paradigmasına göre ulaşımın örgütlenmesi, bütün halkın ulaşım hakkında karara katılması manasına gelir. Her mahallede oturan herkes, kendileri için hangi saatlerde, ne kadar sık aralıklarla bedava toplu ulaşımın olacağına karar verir. Yani her şeye, yaşamına ilişkin bütün her şeye karar verme hakkı olduğu gibi, kamusal ulaşımın nasıl yapılacağına dair de karar verme hakkı vardır.

“Ah bir de bunun için de mi toplantı yapacağız” diye hayıflanmayın, tam aksine, bedava toplu ulaşımlar ve kamusal olarak desteklenmiş özgür bisiklet ulaşımıyla, şimdi trafikte tükettiğinizin –hatırlatırsam, 80 yıllık hayatınız varsa 16 yılından– çok daha az zamana tekabül eder ulaşımda karar verme hakkı. Belki ilk başta güçlükler olabilir ama bedava toplu ulaşımın tadı halka bulaşınca, hiç kimse bu kararların alındığı toplantılardan kaçınmayacaktır.

Ve siz gerçek bir demokrasiyi, onu sadece kitap sayfalarının kelimelerine hapsederek nasıl inşa edebilirsiniz?

Gerçek bir demokrasi ancak ihtiyaçlar üzerinden örgütlenmektir. Her şeyi bir yana bırakın, çok kısa zaman sonra bu ulaşım toplantılarının esas karar vericilerinin kadınlar olacağını göreceksiniz. Hız ve iktidarın ensest ilişkisi ancak ulaşımın demokratikleştirilmesine doğrudan kadınların karar vermesi ile parçalanır. Erkek ulaşım özgür seyahate dönüştüğü oranda paçasından sökülür.

Ve aşağıdan sökülmeden, yukarısı alaşağı edilebilir mi?

Yazarın diğer yazıları