İstihdamda cinsiyet eşitliği

31 Mart seçımlerınde qayyumların gaspêttıği belediyelerde xalq qayyumlara tekmeyi qoydıxtan sonra Hezro Belediyesi eş başqanlari herkesın fikrini almaq istedıxlarıni açıqladilar. Xalqın beklentilerının ne oldığıni, hangi xızmetlere öncelıx vêrmeleri gerektığıni fılan ögrenmax we xalqla birlıxte qarar vêrmax için.

Eski ERNK mılisi Hüsni heval geldi dêdi Reco bilisen dewletın gözi belediyelerın üzerinde, şimdi onlarla yüz yüze qontax da quramiyıx hema öneri we tecrübelerımızi gereki bi şekılde paylaşax, yoqsa bu işin altından qaxmalari zor olur. Dêdım heqlisen, bu qoni üzerınde iyice yoğunlaştıxtan sonra nasıl qatqida bulunacağımıza qarar vêrırız. Dewam êttım dêdım, normalde qarar almiştım legal alana qarışmayacaxtım hema madem o alanda bi tıqanma war u ön açıci fikirlere ihtiyaçlari war, sorumluluxtan qaçamayız.

Sedo we Meheme ile hemen bi toplanti eyarladım. Sedo dêdi Reco yoqsa eskisi gibi yeraltına inme stratejisıne gêçacağız? Meheme dêdi êle görüni, uzun bi aradan sonra bu olağanüsti toplanti normal degıl. Dêdım yoq êle bişi hema acil olarax legal alana destek olmamız gereken bi qoni war. Sedo dêdi yaw Reco legal alan mi qaldi, quranıma ordakiler de artıq tutuqlandığında üyelıxtan ceza alilar. Dêdım bız o alanda çalısma yapmayacagız, Hezro belediyesi nelere öncelıx vermeleri gerektığiylan ilgili xalqtan öneri istemiş. Meheme dedi keşke eskiden olsaydi, bu görevi ERNK mılisi hevalê Hüsni’ye yüklerdıx. Dêdım arqaaşlar, sistemın belediyelere yönelımıni bilisız zateni, o yüzden radiqal şeyler önermiyax.

Hamamci qayyumlar…

Ortalıx aniden sessızleşti. Üçümüz de elımızi çenemızın altına qoyup düşüniyix. Arada hawaya baqıyix, uzaqlara filan, en son Meheme dêdi bence Hezro’nun her yerıne ağaç dikme qampanyasi başlatsınlar, eqolojik paradigma… Dêdım Meheme yazın ortasında u ağaç dikme? Sedo dêdi walla bence belediyenın nesi warsa hepsıni satsınlar u banqalardan da trilyonlarca qredi çekıp Hezro’nun her yerıne hawuz yapsınlar, bêlece hem Hezrolilar bu sıcaxta kendıne serinler hem de bu qadar borcu olan belediyeye qayyum mayyum da bulaşmaz. Dêdım bızi hamamci qayyumlarla qarıştırma Sedo, madem o belediye bu xalqın bi qurumidır o zaman toplumsal bi görev üstlenmeli. Dêdiler nasıl? Dêdım nasıl ki belediye yönetimınde bi qadın, bi erkek eş başqanlıx sistemi warsa, tüm çalışanlarda qadın erkek eşit istihdami olmali. Sedo dêdi hele biraz daha aç. Dêdım egerse belediye işçiden yöneticilerıne qadar qadın erkek sayisi eşit olursa yönetım we xızmetteki eşitlıx yaqlaşımi, emek alanındaki eşit temsiliyetle taçlanmiş olacax. Meheme dêdi bêlece emekçi qadının qazanılan qurumlardaki temsiliyeti de artacax. Dêdım aynen êle. Sedo dêdi ê hanê buni nasıl sağlayacaxlar, ya erkekler kendileri işe girsın diye qadınların belediyede çalışmaq için başwuri yapmasına izin vêrmezse? Dêdım sız orasıni baan bıraxın, görecaxsız erkekler qadınların belediyeye iş başwurusi yapmasi için seferber olacax. Dêdiler hadê inşela.

Hüsni hevale ulaştım dêdım hal u mesele bêle bi çözüm buldux, ilkin Hezro belediyesi uygular egerse başarili olursa diger belediyelerde de… Dêdi walla süper olur, bêlece qadın hereketi de çoq sewınecax. Dêdım yalnız burada saan çoq iş düşecax, bilisen benım çalışma alanım kitle örgütlenmesi degıldi, o nedenle gereki sen bu işi örgütleyesen. Dêdi kitleye ulaşmasına ulaşıram hema erkek egemen anlayışlar zorlama yapabılır. Dêdım sen zorlandığın noqtada baan xeber vêr o erkek egemen anlayişlilarla ben ilgilenırem. Dêdi temam.

Hüsni heval tüm bağlantilarıni dewreye qoymiş, iş başwurisi yapmaq isteyen herkese dêmişler egerse senınle birlıxta bi qadın da başwurmazsa kendini boşuna yorma.

‘Reco anan çalışmaq isti?’

Aradan bi hafta gêçti. Dêdım Hezro’ya gideyım hem baxayım son durum nedır hem de anamla babami göreyım. Dolmişa atlayıp Hezro’ya gittım. Dolmiştan indıxtan sonra doğrica qehweye gittım nabız yoqlamax için. Bi süre gêçti baxtım Heci Nezir elınde bi qağıtla qehweye girdi. Beni görünce doğrica yanıma geldi. Selamlaştıxtan sonra dêdi Reco anan belediyede çalışmaq isti? Dêdım niye Xalê Heci sen belediyede personel müdüri oldun? Dêdi yoq yaw, emeklilıx için biqaç yılım qalmiş zateni, belediyeye iş başwurisi yapacağım hema egerse bi erkek we bi qadın birlıxta başwurmazsa diler işleme almilar. Dêdım walla Xalê Heci anam ew xanımidır hema babam kesinlıxla bıraxmaz belediyede çalışsın, yani qusura baxma. Dêdi canın sağolsun. Sonra ayaği qaxti qehwedekilere dêdi hanginızın anasi boştadır? Baxtım mıllet ayaği qalkıp bıze doğri hereketlendi. Dêdiler sen ne diisen Heciii? Dêdım durun abêler durun, yanlış anlama olmasın, Xalê Heci diyi ki belediyede çalışmaq istilerse başwuri yapax yani. Dêdiler haaa o zaman êle dêsın, walla bız de anamızi, eşımızi, bacımızi, qızımızi iqna êtmağa çalışiyıx zateni. Heci Nezir başını ögüne egerax umutsuzca çekti gitti.

Kendi kendıme dêdım her şey süper, planımız qusursız işli. Qehweden çıxtım, ewe doğri yola qoyuldum. Tam ewe warmaq üzereydım baxtım babam elınde ekmek legeniyle fırına gidi. Beni görmedi. Qomşimız Mela Enwer de damda çamaşır asidi. Babama dêdi Heci nêreye? Babam dêdi walla fırına xamur götüriyem, sende yeşil sabun warsa xêrıne vêr bi süri çamaşırım birikmiş. Mela dêdi ben çamaşırlari bitırdım, aqşam yemegım de ocaxta, fırından dönüşte uğra sabuni vêreyım.

Şoqa girdım. Sanki rüyadayam. O haldelerken beni görüp utanmamalari için onlara görünmeden bizim ewın awlisına gêçtım. Baxtım içerden qadın sesleri geli. Anam diyi yani sadece o mewzu tek olsa gine neyse de, hadır kendın gördün nêrdeyse aqşam olmiş fırına ekmegi yeni götüri u çamaşırlara daha doqunmamiş bile. Mela Enwer’ın eşi Xaltiya Kewser’ın de sesıni duydum. O da dêdi ma benimki işleri çabuq bitiri de ne oli, dün aqşam sofradaki çatal bıçağa baxtım hepsi kirlidır megerse elıni yıqamadan sofrayi xazırlamiş, sofradaki tabaqlar da ayni hizada degıldi.

Ê de nasıl kêften gülidiler

Kendi kendıme dêdım wula burada neler döni? Merdiwenden yuqari çıxtım, qapi açıxti, anam beni görür görmez qaxti geldi baan sarıldi dêdi oyy egîdê Hezroyê, qurbana te, xêrdır oxlım neye geldın? Dêdım walla ana hem buralari özledım hem de sızi de göreyım dêdım. Kewser teyzenın de elıni öptüm. Kewser teyze dêdi Reco iyi ki geldın, yardımına ihtiyacımız war. Dêdım yapabilecağım bişiyse başım üstüne. Dêdi oxlım Mela Enwer tutturmiş diyi gel belediyede işe girax, egerse qadınlar işe girmezse belediye erkekleri de almayacaxmiş. Anam dêdi walla Reco baban da baan diyi gel ikimiz de belediyede çalışax ewe çift maaş gelsın. Dêdım peki sız belediyede çalışmax istisız? Kewser teyze dêdi oxlım ma bız belediye işlerınden ne anlarız?

Anam dêdi babanla Mela Enwer qaç gündür bızi iqna êtmax için her şeyi yapilar hema masabaşi bilgisayar işi bıze göre degıl, anlamilar haa. Dêdım walla baan sorarsanız istemedığınız bi işte çalışmayi qabul êtmeyın hema stratejik dawranmayi de unutmayın. Anam dêdi nasıl yani? Dêdım madem sızi iqna êtmax için ew işlerıni yapilar bıraxın yapsınlar, qararınızi sorduxlarında söyleyın daha düşüniyem. Ê de nasıl kêften gülidiler. Anam dêdi walla heqlisen, en iyisi arada ona diyeyım Heci bu belediye işlerınde diler en qolayi parq bekçilığiymiş hele bi araştır, yani qaşo işle ilgileniyem bêlece qışlıx biber dolmalarıni da qurutur walla. Xaltiya Kewser dêdi Mela Enwer’i de salça bekli. Gine gülmeye başladilar. Dêdım ana sızi iyi gördüm, benım şimdi gine şehre dönmem lazım, hem ben buradayken baban bi iş yapmaz. Ben de güliyem tabii. Wedalaşıp Hezro’dan ayrıldım.

Qadınlarla omuz omuza

Aradan 2 hafta gêçti. Ben Sedo, Meheme we Hüsni heval qehwede okey oynidıx. Sterk TV’de açıx, arada baxiyam. Bi Baxtım Hezro Belediyesi eş başqanlari Gulê we Ehmed ekrandalar. Dêdım hele durun bunlar ne diyi izliyax. Muhabir diyi, Hezro’da bi ilke tanıq oliyıx, istihdamda cinsiyet eşitlıği, buni nasıl başardınız? Gulê heval diyi tabii qolay olmadi, qayyumun tahribatlari we qadın kimligini ret eden erkek egemen anlayişi qırmax ciddi bir mücadelenın sonucunda ortaya çıxti, doğrısıni istersenız Hezro erkeklerının bu düzeyde qadın istihdamına destek olacağıni beklemidıx. Ehmed heval de diyi, sadece istihdamda qadın erkek eşitlıği yaratmadıx, bugün Hezro’da ew işlerınden tarla işlerıne qadar erkekler qadınlarla omuz omuza çalışilar, yani bazen bız de şoqa giriyıx hema dêmax burada daha keşfedılmemiş bir qomünal yaşam war.

Hüsni heval dêdi Reco yani o qadar da mütewazi olma, senın dahice önerın we bizzat Hezro’ya giderax sürece müdahale êtmenın yansımalarıni izliyem şu anda. Dêdım senın de emegın az degıldi hanê. Sedo dêdi walla Hüsni heval heqlidır Reco, tek bi hamleyle hem emek dünyasında eşit istihdamın ilk adımıni attırdın hem de Hezro’da qomünal yaşam warmiş oni ortaya çıqardın. Meheme dêdi, arqaaşlar senın yaratıci çözümler gelıştırme we onlari hareketın xızmetıne sunma hamlelerıne degındiler zaten, umarım legal alan bunun qiymetıni bılir, Dêdım arqaaşlar ne başardiysaq hep beraber, xalqımızla we belediyemızle başardıx, umarım herkes yaratılan degerleri sahiplenır we daha da gelıştırır.

Yazarın diğer yazıları