Kistik fibroz hastalarında sindirim sistemi sorunları

Besinlerin sindirimi kistik fibroz hastalığının sindirim sistemi sorunlarının başında gelmektedir. İçsalgı bezleri aşırı şekilde salgı üretmektedir. Bu salgılar bağırsak, karaciğer ve pankreas gibi organların kanallarında birikerek tıkanmaya neden olabilir. Pankreastan salgılanan sindirim maddeleri böylelikle pankreas kanalı üzeri bağırsağa ulaşmadığı için besinler sindirilemez. Bu da beslenme eksikliğine, enerji ve gelişme yetersizliğine yol açmaktadır.   

Sindirim yetersizliğinin farklı belirtileri vardır. Bunların başında sık ve bol miktarda dışkılama gelmektedir. Yağ bağırsaklar tarafından emilemediğinden dolayı dışkı ile atılmaktadır. Bu da dışkının yağlı ve kötü kokulu olmasına yol açmaktadır. Yağ ve protein gibi besinler sindirilemediği için hastalar bol yemek yemelerine rağmen yeterince kilo almayabilir. Yeterince sindirilmeyen yiyecekler karın ve mide ağrısına yol açabilir. Aşırı gaz birikiminin yol açtığı şişkinlik ve anormal dışkının bağırsakta kalması da hastaların karşılaştığı sorunlar arasındadır. Bu durum da karın ağrısı yapar. Dışkının bağırsakta birikmesi tıkanıklık yaratır. Bazı durumlarda bağırsak tam ya da tama yakın şekilde tıkanır. Yeterince su içmeyen / sıvı almayan hastalarda bu tehlike artmaktadır. Yeni doğanlarda dışkının bağırsakta birikip tıkanmaya yol açması hastalığın ilk bulgusu olabilir. Rektal prolapsus olarak adlandırılan bağırsağın bir kısmının makattan dışarı çıkması da kistik fibrosiz hastalarında görülür. Bu durum özellikle zayıf olan veya yeterli kilo alamayan ve sık öksüren hastalarda sert ve kalın dışkının zorlanarak çıkarılması sırasında yaşanır.

Bazı hastalarda safra kesesi taşı görülür. Fakat bu taş genelde tedavi gerektirmez. Karaciğerde üretilen safra salgısı safra kanalları aracılığıyla safra kesesinde depolanmaktadır. Kistik fibrozis hastalarında safra salgısı normalden daha kıvamlı ve akışkanlığı daha az olduğundan dolayı safra kanallarında tıkanmaya neden olabilir. Bu da zaman içinde karaciğerde şirozun gelişmesini tetikler.

/**/

Önümüzdeki haftalarda kistik fibrozun diğer belirtilerini, tanı ve tedavisini işleyeceğim.

Yazarın diğer yazıları