Li Elmanyayê ferhengokeke Kurmanciyê

MURAT MANG / BIELEFELD

Ferheng bi maneya xwe ya sereke di rastiyê de îşaret bi koma tecrûbe û ezmûnên çandî dike. Di Kurmanciyê de bi maneya qamûsê jî tê bi kar anîn û di rastiyê de ev bikaranîn ne şaş û bi baş cihê xwe girtiye. Lewma bi ferhengan mirov dikare tişta sereke ya çandekê, kevirên ku mala wê çandê ava dikin, ango peyvên zimanê wê dikarin fêr bibin. Ferheng dikarin yek-zimanî ji bo koma endamên komeke zimanekî jî bi kêr bên, dikarin du-zimanî ji bo têgihiştina di navbera du zimanan de mumkin bike, û pê re jî derfet û destûrê bide endamên komeke zimanekî ku fêrî zimanekî din bibin. Li Kurdistanê, ji bo Kurmanciyê êdî çend xebatên ferhengan ên serketî hebin jî, li derveyî welat, li deverên wekî Elmanya ku gelek Kurmancîaxêv lê ne, nebûna ferhengên bi kêra zarok û xwendekarên dibistanan bên kêmasiyeke mezin bû. Mamosteyê Kurdî Abdulkadir Ulumaskan, Înîsiyatîfa Malbatên Kurd li Bielefeldê û Yekîtiya Mamosteyên Kurd li Ewrûpayê gaveke destpêkê ya piçûk avêtin û ferhengokeke 2 hezar peyvên herî zêde di Elmanî û Kurdî de tên bikaranîn bi navê Ferhengoka Kurdî-Almanî Almanî-Kurdî amade kir.

Ferhengoka xwendekarên dibistanên seretayî 

Ferhengokeke nû ya bi Almanî-Kurdî û Kurdî- Almanî tevlî gencîneya çapxane û pirtûkxaneyên Kurdî bû. Di vê Ferhengokê de 2000 peyvên herî zêde di zimanê Elmanî û Kurdî de tên bikaranîn hene.

Ferhengok bi hevkariya Însiyatîfa Malbatên Kurd li Bielefeldê, Yekîtîya Mamosteyên Kurd li Ewrûpa û  Şaxê Bielefeldê yê Navenda Întegrasyonê hatiye çapkirin. Mamosteyê zimanê Kurdî Abdulkadir Ulumaskan, ferhengok amade kiriye.

Amadekarê Ferhengokê Mamoste Abdulqadîr Ulumaskan li ser armanca amadekirin û derxistina Ferhenkokê got, “Armanca vê ferhengokê ya serekê ew e ku ji bo xwendekarên Kurd ên tevlî dersên zimanê dayikê yê Kurdî dibin, bibe alîkar di fêrbûna zimanê Kurdî de. Ferhengoka ku ji du beşan pêk tê, bi taybetî jî ji bo xwendekarên Dibistanên Serateyî hatiye amadekirin. Bi alîkariya vê xebatê zarokên Kurd wê karibin bi hêsanî fêrî peyvên di jiyana rojane de tên bikaranîn bibin, bipeyivin û wan binivîsînin. Wek armanca teniştê, zarokên qet bi Kurdî nizanibin, bi Elmanî fêrî peyvên Kurdî dibin.”

Ji bo fêrkirina Kurdî ye

Mamoste Ulumaskan di dewama axaftina xwe de bal kişand ser armanca ferhengokê û got, “Kesên Elman jî yên bixwazin, wê bikaribin bi alîkariya vê yekê hinekî hînî Kurdî bibin. Ev xebat ji bo fêrkirina Kurdî û her weha di karê întegrasyonê de jî xizmeteke biçûk bi cih tîne.”

Li ser navê Înîsiyatîfa Malbatên Kurd li Bielefeldê, Zerîfe Huseyn jî îşaret bi hewcedariya bi ferhengokê  kir û got, “Zarokên me li vir diçin dibistanê, bi Elmanî perwerde dibin. Mixabin her tiştê wan bi Elmanî ye. Ev ferhengok ji bo hînbûna Kurdî wê alîkariyê bide zarokan. Peyvên rojanê yên bingehîn tê de hene. Tenê ne zarok, mezin jî dikarin bi kar bînin. Ne tenê ji bo Kûrdî, ji bo Kurdên ku bixwazin hînî Elmanî bibin jî ew ferhengok hewcederîyek e. Ji her du alîyan ve hatîye amadekirin. Piçûk e, sivik e, dikarin bikine berîka xwe, tûrikê xwe. Em hevî dikin ku xebata me alîkariyê bide zimanê Kûrdî. Ji bo wê xebata buhagiran em spasiya Mamoste Abdulkadir Ulumaskan û Navenda Întegrasyonê a Bielefeldê dikin.”

Weşanên Soran ferhengok çap kiriye. Kesên ku bixwazin, dikarin ji cem Yekitiya Mamosteyên Kurd li Ewrûpa (YMK) yan jî ji Înîsiyatîfa Malbatên Kurd li Bielefeldê (IMKB) Ferhengokê peyde bikin. Ji bo tekîlî danîna bi YMK´ê re hejmara telefonê 017631714013 e, bi  IMKB´yê re jî 017681451220 e. Ferhengok bi nîşana navneteweyî ya Pirtûkan (ISBN) 978-3-945956-42-7 hatiye qeydkirin û bi wê hejmarê dikare bê peydekirin.

Yazarın diğer yazıları

    None Found