Silahlarla dans!

Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi bir takım temaslarda bulunmak amacıyla Almanya’ya geldi. Görüşmenin ve demeçlerin aşırı normalliği göz dolduruyordu. Sanki bir ay önce Almanya’da miting sorunundan dolayı ilişkilere rest çekerek fırtına koparan, hatta tepki olsun diye (!) Alman makam aracını değiştirerek Japon bir markaya yönelen bizzat Zeybekçi değil de bir başkasıydı. Temasların ardından yaptığı açıklamada, Zeybekçi, gerilimin her iki tarafa da kaybettirdiğini, bu gerilimin çok hızlı bir şekilde geride bırakılması gerektiğini, Türkiye’nin AB’ye tam üyelik hedefini koruduğunu söyledi. Aslına bakarsanız madalyonun bir tarafında kuru gürültü koparken, diğer tarafında ilişkiler oldukça normal seyirli devam ediyordu. Ekonomik ilişkilerde birbirine bu kadar bağlı olan iki ülkenin ilişkilerinin uzun soluklu etkileneceğini düşünmek zaten başlı başına bir yanılgı olur. Zira bir taraftan tehditler havada uçuşurken, diğer taraftan şirketler çalışmalarına devam etti. İki ülke arasındaki güncel ticaret hacmi yıllık 37 milyar Dolar dolaylarına vardı. Türkiye’de 6 binin üzerinde Alman şirket bulunuyor. Ticaret hacminin daha da artması hedefleniyor. Bunların dışında Türkiye Almanya ilişkilerini sağlamlaştıracak en önemli ticaret ise silah ticareti. 

Son olarak referandum çalışmalarının engellenmesi dolayısıyla, ilişkilerde ‘lanlı lunlu’ cümleler havada uçuşurken bile, Alman savunma teknolojileri üreticisi Rheinmetall şirketi, kamuoyundan gizli yürüttüğü Türkiye’de fabrika açma çalışmalarına ara vermedi, bilakis hızlandırdı. Fabrikada önemli ölçüde payı olan Rheinmetall yurtdışında izne ihtiyacı olmadan şirket kurabiliyor, fakat teknoloji transferi için izin alması şart. Rheinishe Post gazetesinde yayınlanan bir habere göre Rheinmetall şirketi TSK’ya ait Leopard tanklarının modernizasyonu konusunda Federal Hükümet ile görüşmeler yürütüyor. Gazetenin haberinde Rheinmetall CEO’su Armin Papperger 15 Mart’ta bizzat Ekonomi Bakanı Brigitte Zypries ile görüştüğü, 2014 yılından beri Rheinmetall temsilcileriyle Ekonomi Bakanlığı yetkilileri arasında toplam yirmi görüşme gerçekleştiği kaydedildi. Şirket temsilcilerinin Zypries’den önce görevi yürüten eski ekonomi bakanı, şimdiki Dışişleri Bakanı Sigmar Gabriel ile de defalarca bir araya geldiği belirtiliyor. AKP’li Ethem Sancak’ın sahibi olduğu BMC firması ve Malezyalı Etika Strategi Holding ortaklığı ile açılması planlanan fabrikada, modern panzerlerin Türkiye’de üretilmesi isteniyor. Fakat sadece Türkiye’nin talepleri değil, aynı zamanda buradan Ortadoğu pazarına açılmak hedefleniyor. Bu Türkiye’nin ağzı açık beklediği bir proje aynı zamanda. 

Türkiye’deki insan hakları ihlalleri nedeniyle Avusturya Kasım 2016’da silah ambargosu kararı almış, Avusturyalı AVL firması Altay tank motorunun üretimini iptal etmişti, dolayısıyla devreye zaten önemli ölçüde silah ticareti yaptığı Almanya girdi. Öyleki; Darbe süreci sonrası 11 başvuruyu reddeden Almanya, 54 talebi değerlendirdi. Silah ticaret eğrisi de giderek yükseldi. 2016 yılının ilk yarısı silah satışı raporuna göre Türkiye Almanya’dan 76,4 milyon Euro değerinde silah ithal ederek, silah alımı listesinde bulunduğu 25. sıradan 8. sıraya yükseldi. 

Almanya’nın silah satışlarını durdurmasını isteyen savaş karşıtı kurumlar ve bazı siyasi partiler Almanya’nın değişik bölgelerinde protesto gösterileri yapmaya devam ediyor. Bir diğer protesto ise 15 Mayıs’ta Rheinmetall’in Celle yakınlarındaki Unterlüß yerleşkesinde bulunan fabrikası önünde yapılacak. Ayrıca 12-16 Mayıs tarihlerinde fabrika yakınlarında protesto kampı kurulucak. Protesto gösterileri elbette ticareti durdurmaya yetmiyor, fakat kamuoyu baskısının artmasına, dolayısıyla Federal Hükümetin olası kararlarına etki ediyor. 

Savaş politikaları üzerine hızla normalleşen ilişkilere ne Avrupa’nın, ne de Almanya’nın bir itirazı var. Oluşan kamuoyu tepkilerini nötürlemek içinde taktikler hazır: İnsan haklarına değinen bir açıklama ve yaptırımı olmayan bir uyarı. Nitekim Merkel’in, Türkiye’de idam cezasının yeniden yürürlüğe sokulması için düzenlenecek olası bir referandumda Almanya’da propaganda yapılamayacağını söyledi. Fakat bu kadar uyarılara rağmen Türkiye ile ilişkilerde değişen bir seyir söz konusu olmuyor. Türkiye’nin milli tank projesi Altay’ın üretimi için düğmeye basılmış durumda. Savaş politikalarında ısrar eden Türkiye’ye uyarı (!) olarak silah üretimi bahşediliyor. 

Yazarın diğer yazıları